Του Κþστα ΒαξεβÜνη
Ας πÜρουμε τα πρÜγματα απü την αρχÞ και με βÜση τα πραγματικÜ γεγονüτα. Αυτüς εßναι ο ασφαλÝστερος τρüπος üχι για να συμφωνÞσουμε, αλλÜ για να μιλÜμε για πρÜγματα που ισχýουν και üχι για αüριστες πολιτικÝς.
Οι τρÜπεζες εßναι επιχειρÞσεις που η λειτουργßα τους εκ των πραγμÜτων συνδÝεται με την Οικονομßα. Οι μεταβολÝς σε μια επιχεßρηση üπως η τρÜπεζα, επηρεÜζει Þ μπορεß και να καθορßζει την Οικονομßα, Üρα και την κοινωνßα. Αυτü εßναι Ýνα δεδομÝνο.
Το δεýτερο εßναι πως οι τρÜπεζες απü τα τÝλη τη δεκαετßας του ‘80 δεν λειτουργοýν με τον παραδοσιακü τρüπο, δηλαδÞ δεν παßρνουν τα χρÞματα των καταθετþν με τα οποßα επενδýουν δßνοντας κÝρδη στον καταθÝτη μÝσω των τüκων. Οι τρÜπεζες επÝλεξαν Ýναν τρüπο λειτουργßας που υπüσχεται Üλλου εßδους κÝρδη. ΔηλαδÞ δημιουργοýν«επενδýσεις» και «προúüντα», τα οποßα εßναι εικονικÜ, αποκαλοýνται με διÜφορα εξωτικÜ ονüματα και υπüσχονται μεγÜλη κερδοφορßα αν και αποκρýπτουν το ρßσκο.¸να τραπεζικü προúüν για παρÜδειγμα, μπορεß να εßναι Ýνα «στοßχημα» για το αν θα βρÝξει στο ΚÜιρο Þ αν θα καταρρεýσει η οικονομßα της ΕλλÜδας. ¼σο και αν φαßνεται απλοúκü το παρÜδειγμα, εßναι μια πραγματικüτητα. Οι τρÜπεζες Ýχουν δημιουργÞσει Ýναν εξωπραγματικü, ιπποδρομιακü καπιταλισμü, που δεν σχετßζεται οýτε με επενδýσεις στην πραγματικÞ οικονομßα, οýτε με το κοινωνικü üφελος απαραßτητα.
Παρ üλα αυτÜ,επειδÞ οι τρÜπεζες εßναι επιχειρÞσεις που συγκεντρþνουν χρÞμα και συνδÝονται με την Οικονομßα, η σταθερüτητÜ τους εßναι πραγματικÜ Ýνα ζητοýμενο. Αυτü δεν σημαßνει πως üταν οι ΤρÜπεζες ενεργοýν Þ βÜζουν προúüντα στην αγορÜ Ýχουν ως προβληματισμü τη σταθερüτητÜ τους Þ το τι ζημιÜ θα κÜνουν στην Οικονομßα της χþρας. Τους ενδιαφÝρουν τα κÝρδη. Η κατÜρρευση της Lehman Brothers, απü την οποßα ξεκßνησε η παγκüσμια οικονομικÞ κρßση εßναι μια αρκετÜ ισχυρÞ απüδειξη γι αυτü. ¸τσι παρüτι το επιχεßρημα της ευστÜθειας που χρησιμοποιοýν οι τρÜπεζες για να εξασφαλßζουν την κρατικÞ βοÞθεια (ναι την κρατικÞ παρÜ τον καπιταλισμü που υπηρετοýν και τον αντικρατισμü τους) δεν εßναι ο θεüς που προσκυνοýν (αυτüς εßναι το κÝρδος) αλλÜ ο ψευδοπροφÞτης που χρησιμοποιοýν για να πιστÝψουν τα πλÞθη στην απÜτη τους.
¼ταν ξÝσπασε η παγκüσμια κρßση, οι Ýλληνες τραπεζßτες, με πρþτο και κýριο τον ΔιοικητÞ της ΤρÜπεζας της ΕλλÜδας Γ. Προβüπουλο, υποστÞριζαν πως η ΕλλÜδα δεν διατρÝχει κανÝνα κßνδυνο, γιατß οι ελληνικÝς τρÜπεζες Þταν ισχυρÝς και δεν εßχαν εκτεθεß σε τοξικÜ προúüντα üπως αυτÜ που οδÞγησαν στην πτþση την αμερικανικÞ Lehman Brothers. Στο αμÝσως επüμενο διÜστημα, η τραπεζικÞ φιλολογßα Üλλαξε, οι τρÜπεζες εμφανßστηκαν να μολýνονται απü την κρßση μÝσω του δημοσιονομικοý προβλÞματος της χþρας και να χρειÜζονται κρατικÞ στÞριξη.
Οι κυβερνÞσεις δεν σεβÜστηκαν την βασικÞ αρχÞ της αγορÜς και του δικοý τους νεοφιλελευθερισμοý που λÝει «ο ισχυρüς στην οικονομßα προχωρÜ και ο αδýναμος πρÝπει να βγαßνει απü την κοýρσα και να πεθαßνει». ΑντιθÝτως ανακεφαλαιοποßησαν τις τρÜπεζες, δηλαδÞ δανεßστηκαν με υψηλÜ επιτüκια για να εξασφαλßσουν ρευστü στις τρÜπεζες. Το δÜνειο αυτü το πληρþνουμε εμεßς.
Γιατß üμως κατÝρρευσαν οι «ισχυρÝς» ελληνικÝς τρÜπεζες που μερικÜ χρüνια πριν διαφÞμιζαν το ελληνικü τραπεζικü θαýμα στα ΒαλκÜνια; Γιατß αναγκÜστηκαν να αγορÜσουν ομüλογα του ελληνικοý Δημοσßου τα οποßα κουρεýτηκαν, απαντοýν οι τραπεζßτες.Εßναι αλÞθεια αυτü; Εßναι η μισÞ αλÞθεια.
Κατ αρχÞν το να αποφασßζει μια τρÜπεζα να επενδýσει σε Ýνα προúüν, üπως η αγορÜ των ομολüγων του Δημοσßου, εßναι Ýνα ρßσκο το οποßο αποφασßζει να πÜρει. Αν για παρÜδειγμα τα ομüλογα του Δημοσßου δεν κουρεýονταν, αλλÜ εßχαν κÝρδη, οι τρÜπεζες θα μοßραζαν μÝρισμα στους Ýλληνες πολßτες; ¶ρα ακüμη και αυτÞ η αγορÜ των ομολüγων, Þταν μια απüφαση ρßσκου την οποßα Ýπρεπε να πληρþσουν. Ακüμη üμως και αυτü το κοýρεμα που αποφασßστηκε, (Ýνα ακüμη σκÜνδαλο ΒενιζÝλου) ενþ κοýρεψε τρÜπεζες και ασφαλιστικÜ ταμεßα καταστρÝφοντÜς τα, δεν πεßραξε Üλλους επενδυτÝς των οποßων δεν κουρεýτηκαν τα ομüλογα.
Οι ζημιÝς üμως των τραπεζþν δεν προÞλθαν απü τα ομüλογα του Δημοσßου üπως θÝλουν να λÝνε οι τραπεζßτες. Οι ελληνικÝς τρÜπεζες δεν εßχαν χρÞματα. Οι ανακεφαλαιοποιÞσεις τους προÝρχονταν απü διαδοχικÝς δανειοδοτÞσεις που Ýκαναν ο Ýνας στον Üλλο. ΔηλαδÞ η ΤρÜπεζα Α, δÜνειζε μια offshore εταιρεßα η οποßα Þταν συμφερüντων της ΤρÜπεζας Β, για να εμφανιστεß ρευστüτητα. ΜετÜ η ΤρÜπεζα Β,δÜνειζε μια Üλλη εταιρεßα συμφερüντων της Α η οποßα Ýκανε αýξηση κεφαλαßου της Α. Το εικονικü χρÞμα Ýκανε κýκλο με την Üδεια της ΤρÜπεζας της ΕλλÜδας δßνοντας μια ψεýτικη εικüνα ευρωστßας και χρÞματος για τις ΤρÜπεζες.
Οι τραπεζßτες üμως Ýκαναν ακüμη μεγαλýτερα αßσχη. ¸διναν δÜνεια σε offshore εταιρεßες που ανÞκαν στους ßδιους και τις οικογÝνειÝς τους, χωρßς εγγυÞσεις και στη συνÝχεια χρÝωναν τα θαλασσοδÜνεια στις ζημιÝς της ΤρÜπεζας κλÝβοντας τους μικρομετüχους.¸διναν επßσης δÜνεια σε επιχειρηματßες (πÜντα χωρßς εγγυÞσεις) οι οποßοι Ýκαναν αýξηση μετοχικοý κεφαλαßου σε Üλλες δικÝς τους επιχειρÞσεις. ¸τσι δημιουργοýσαν εικüνα ισχυρþν επιχειρÞσεων, με δανεικÜ και αγýριστα, χειραγωγþντας και εξαπατþντας τους επενδυτÝς που επÝνδυαν στις ßδιες επιχειρÞσεις εξαιτßας της πλαστÞς εικüνας που εßχε δημιουργηθεß.
Πολλοß τραπεζßτες πουλοýσαν Þ νοßκιαζαν στις τρÜπεζÝς του Þ στο Δημüσιο, κτÞρια τα οποßα εßχαν αγορÜσει με δÜνεια των τραπεζþν τους αλλÜ μÝσω παρÝνθετων προσþπων σε τιμÝς πολλαπλÜσιες των πραγματικþν.
Ταυτüχρονα δανειοδοτοýσαν τα κüμματα, þστε να Ýχουν την πολιτικÞ κÜλυψη και τα ΜΜΕ για να εξασφαλßζουν τη σιωπÞ για τα σκÜνδαλÜ τους. ΜεγÜλα ποσÜ τα Ýβγαλαν στο εξωτερικü μÝσα απü κομπßνες με τα υποκαταστÞματα των Τραπεζþν που Üνοιγαν στα ΒαλκÜνια. Δημιοýργησαν μÝσα απü τα παπαγαλÜκια των ΜΜΕ την εικüνα οικονομικοý τραπεζικοý θαýματος στα ΒαλκÜνια, και διοχÝτευσαν Ýτσι ποσÜ σε δανειολÞπτες του εξωτερικοý που δεν Þταν Üλλοι απü τους εαυτοýς τους.
¼λα αυτÜ τα σκÜνδαλα και η ευθεßα ληστεßα του χρÞματος, εμφανßστηκε ως μüλυνση απü την κρßση. Οι μαýρες τρýπες απü τη ληστεßα και τη συναλλαγÞ με τη διαπλοκÞ (600εκατομμýρια εßχε πÜρει το ALTER απü τις τρÜπεζες χωρßς εγγυÞσεις) εμφανßστηκε ως αποτÝλεσμα της κρßσης. ¸τσι στο üνομα της ευστÜθειας των τραπεζþν, αυτÝς ανακεφαλαιοποιÞθηκαν με τα χρÞματÜ μας. ¼χι üμως οι τρÜπεζες, αλλÜ οι τραπεζßτες.Οι τρÜπεζες δεν ελÝγχθηκαν πριν ανακεφαλαιοποιηθοýν, þστε να βρεθεß ποιü κομμÜτι της ζημιÜς οφεßλεται στην κρßση και ποιü στη ληστεßα. Οι τραπεζßτες,αυτοß που εßχαν ρßξει τις τρÜπεζες Ýξω (αν δεν τις εßχαν ληστÝψει) θεωρÞθηκαν ικανοß να συνεχßσουν να διοικοýν τις τρÜπεζες.
Το κρÜτος μÝσα απü το Ταμεßο ΧρηματοπιστωτικÞς Σταθερüτητας πÞρε το 80% των μετοχþν των τραπεζþν αλλÜ χωρßς το κρÜτος να μπορεß να ασκÞσει καμßα διοßκηση. Ενþ η ανακεφαλαιοποßηση Ýγινε για να υπÜρξει σταθερüτητα, ρευστüτητα και λειτουργßα της ελληνικÞς οικονομßας, τα δÜνεια σταμÜτησαν, οι επιχειρÞσεις που Ýπρεπε να σωθοýν Üρχισαν να κλεßνουν και τα σπßτια να πλειστηριÜζονται. ΣυνÝχισαν βÝβαια να παßρνουν δÜνεια μη παραγωγικÝς επιχειρÞσεις üπως τα ΜÝσα ΕνημÝρωσης, παρÜ τα χρÝη τους και τις ζημιÝς τους και βÝβαια και διαφÞμιση απü τις τρÜπεζες. ΤοMega για παρÜδειγμα, με ζημιÝς 25 εκατομμýρια, χρÝη 200 εκατομμýρια πÞρε δÜνειο110 εκατομμýρια για να συνεχßσει να λειτουργεß και κυρßως να υποστηρßζει πως η κυβÝρνηση και οι τρÜπεζες ακολουθοýν σωστÞ πολιτικÞ. Ποια τραπεζικÞ διαδικασßα μπορεß να κρßνει ως επωφελÝς Ýνα τÝτοιο δÜνειο; Αντßστοιχα δÜνεια Ýχουν σχεδüν üλα τα ΜΜΕ στην ΕλλÜδα.
Αφοý ανακεφαλαιοποιÞθηκαν οι ΤρÜπεζες η κυβÝρνηση προχþρησε την ΚυριακÞ στην κορωνßδα του σκανδÜλου. Με το Üρθρο 2 του «πολυνομοσχεδßου» δßνει τη δυνατüτητα στους παλιοýς αποτυχημÝνους τραπεζßτες, να επαναγορÜσουν τις μετοχÝς τους, üχι στην τιμÞ που τις αγüρασε το κρÜτος (ΤΧΣ) με την ανακεφαλαιοποßηση, αλλÜ σε εξευτελιστικÝς τιμÝς. ΔηλαδÞ για παρÜδειγμα στη Eurobank, ενþ το κρÜτος αγüρασε τις μετοχÝς της ΤρÜπεζας με 1,24 ευρþ ανÜ μετοχÞ, τþρα ο τραπεζßτης μπορεß να αγορÜσει πßσω τις μετοχÝς με 30 λεπτÜ. ΔηλαδÞ η κυβÝρνηση θεσμοθÝτησε üχι μüνο την προκλητικÞ επιστροφÞ των μετοχþν αλλÜ και τη δεδομÝνη απþλεια χρημÜτων που Ýχουμε Þδη καταβÜλει. ΠλÞρωσε, Ýσωσε τις τρÜπεζες και τþρα τις παραδßδει πßσω στους διαφθαρμÝνους τραπεζßτες τους οποßους ποτÝ δεν Þλεγξε.
Ας αφÞσουμε το ηθικü, πολιτικü και οικονομικü κομμÜτι του σκανδÜλου και ας πÜμε στις παραβÜσεις με βÜση αυτοýς τους ßδιους τους νüμους της αγορÜς. Η ελληνικÞ κυβÝρνηση η οποßα καταγγÝλλει τον κρατισμü σε βαθμü που να απολýει δημüσιους υπαλλÞλους μÝσα απü μια πρωτοφανÞ δαιμονοποßηση, παρεμβαßνει ως κρατικÞ οντüτητα υπÝρ των τραπεζþν. ¼χι μüνο ζημιþνει το ελληνικü Δημüσιο, αλλÜ παραβαßνει το ευρωπαúκü δßκαιο. Η ΕλλÜδα Ýχει καταδικασθεß στα ευρωπαúκÜ δικαστÞρια για επιδοτÞσεις που Ýχει δþσει σε εταιρεßες (πχ ΟΣΕ, ΟλυμπιακÞ) αφοý θεωρεßται πως Ýτσι καταστρατηγεß την αρχÞ της ανταγωνιστικüτητας και του ελεýθερου ανταγωνισμοý. Οποßο θαýμα λοιπüν, η κυβÝρνηση ΣαμαρÜ ΒενιζÝλου,επιδοτεß τους τραπεζßτες, δßνοντÜς τους σε τιμÝς ευκαιρßας πßσω τις τρÜπεζες τις οποßες χρησιμοποßησε για την αφαßμαξη των πολιτþν.
Εßναι η ßδια κυβÝρνηση η οποßα Ýχει ξεκινÞσει ανÝνδοτο αγþνα κατÜ των μονοπωλßων και των ολιγοπωλßων (πÜλι στο üνομα του ελεýθερου ανταγωνισμοý και της αγορÜς) την ßδια þρα που με νüμους και σκανδαλþδεις ρυθμßσεις, Ýχει δημιουργÞσει ολιγοπþλιο μüλις τεσσÜρων τραπεζþν.
¶λλωστε τα νομοσχÝδια που καταθÝτει κÜθε μÝρα εßναι γεμÜτα αδιüρατες ρυθμßσεις με τις οποßες αμνηστεýονται üσοι Ýχουν παρÜνομα ευνοÞσει το προκλητικü καθεστþς λειτουργßας του ελληνικοý τραπεζικοý συστÞματος. Μια τÝτοια ρýθμιση εßναι η τροπολογßα που απαλλÜσσει απü τις ποινικÝς ευθýνες τους τραπεζßτες και τους υπαλλÞλους που δανειοδüτησαν χωρßς εγγυÞσεις τα κüμματα. Τα χρÞματα αυτÜ, πÜνω απü 270 εκατομμýρια για το ΠΑΣΟΚ και τη ΝΔ, θα πληρωθοýν φυσικÜ απü εμÜς. Ο ßδιος ο ΒενιζÝλος, Ýκανε νüμο με τον οποßο παρÝχει στον εαυτü του ασυλßα για την απüφασÞ του να δþσει στην Proton Bank του ΛαυρεντιÜδη, παρανüμως 100εκατομμýρια ευρþ.
Οι τρÜπεζες δεν λειτουργοýν πια σκανδαλωδþς Ýστω ως κομμÜτι της Οικονομßας αλλÜ εßναι οι ßδιες η εξουσßα. ¶λλωστε με το νüμο 4021/11 (φυσικÜ του ΒενιζÝλου) στην ΤρÜπεζα της ΕλλÜδος και στις ΤρÜπεζες, ανατßθενται εξουσßες πÝρα απü τον Ýλεγχο και τη λειτουργßα της κυβÝρνησης και της ΒουλÞς. ΥπÜρχει καμιÜ αμφιβολßα πως αυτÝς εßναι το κρÜτος;
ΠηγÞ: koutipandoras.gr
|
