Ασφαλιστικός πρακτικός οδηγός

1.Για όσους έχουν ασφαλιστεί σε δύο ή περισσότερα ταμεία

 ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ 21/4/2009

Ο «λαβύρινθος» της διαδοχικής ασφάλισης

Αντιμέτωποι με τον… εφιάλτη της διαδοχικής ασφάλισης θα βρεθούν όσοι «κολλήσουν» ένσημα σε διαφορετικά ασφαλιστικά ταμεία κατά τη διάρκεια του εργασιακού τους βίου.

Του Γιώργου Κουτρουμάνη*

1. Πότε λέμε ότι ένας ασφαλισμένος έχει διαδοχική ασφάλιση;

Διαδοχική ασφάλιση έχει ένας εργαζόμενος, όταν έχει ασφαλιστεί σε περισσότερα του ενός Ταμεία και με την προϋπόθεση ότι δεν συμπίπτει όλος ο χρόνος ασφάλισης του ενός Ταμείου με χρόνο ασφάλισης ταυτόχρονα σε άλλο Ταμείο. Η ασφάλιση σε δύο ή περισσότερα Ταμεία ταυτόχρονα λέγεται παράλληλη ασφάλιση (Ν.4202/1961, Ν.1405/1983, Ν.1902/1990, Ν.3232/2004 κλπ).

2. Μεταξύ ποιων Ταμείων εφαρμόζονται οι διατάξεις της διαδοχικής ασφάλισης;

Οι διατάξεις της διαδοχικής ασφάλισης εφαρμόζονται:

1. μεταξύ Ταμείων ή Κλάδων κύριας ασφάλισης
2. μεταξύ Ταμείων ή Κλάδων επικουρικής ασφάλισης
3. μεταξύ Ταμείων ή Κλάδων Υγείας
4. μεταξύ Ταμείων ή Κλάδων που χορηγούν εφάπαξ βοήθημα

3. Είναι υποχρεωτική για τον ασφαλισμένο η εφαρμογή των διατάξεων της διαδοχικής ασφάλισης;

Ο ασφαλισμένος και μόνο αυτός έχει το δικαίωμα να επιλέξει ή όχι την εφαρμογή των διατάξεων διαδοχικής ασφάλισης. Στις περισσότερες, βέβαια, περιπτώσεις ο εργαζόμενος δεν έχει άλλη επιλογή από το να ζητήσει να συνυπολογιστεί ο χρόνος διαδοχικής ασφάλισης. Υπάρχουν όμως, και περιπτώσεις που ο εργαζόμενος μπορεί να αξιοποιήσει ξεχωριστά το χρόνο ασφάλισης σε κάθε Ταμείο, όταν με το χρόνο αυτό θεμελιώνει αυτοτελές δικαίωμα από το κάθε Ταμείο.

4. Σε ποιο Φορέα θα πρέπει να υποβάλλει την αίτηση συνταξιοδότησης ένας εργαζόμενος που έχει διαδοχική ασφάλιση;

Ο εργαζόμενος που επιθυμεί να συνυπολογιστούν οι χρόνοι ασφάλισης από όλα τα Ταμεία με το καθεστώς της διαδοχικής ασφάλισης, θα πρέπει να υποβάλλει την αίτηση συνταξιοδότησης στον τελευταίο φορέα που ασφαλίστηκε.

5. Από ποιο Φορέα θα πάρει τη σύνταξή του ο εργαζόμενος;

Η διαδικασία που ακολουθείται προκειμένου να κριθεί το ποιος είναι ο αρμόδιος Φορέας για την απονομή της σύνταξης είναι η ακόλουθη:

α. Ο τελευταίος Φορέας είναι ο αρμόδιος για την απονομή της σύνταξης εφόσον ο ασφαλισμένος:

1. έχει συμπληρώσει σε αυτόν 1.500 ημέρες ασφάλισης από τις οποίες 500 μέσα στην τελευταία πενταετία και
2. έχει συμπληρώσει τις προϋποθέσεις που προβλέπει η νομοθεσία του Φορέα, δηλαδή το όριο ηλικίας και το χρόνο ασφάλισης, το ποσοστό αναπηρίας σε περίπτωση αναπηρικής σύνταξης κλπ.

β. Εάν ο εργαζόμενος δεν έχει συμπληρώσει και τις δυο προηγούμενες προϋποθέσεις, το αίτημα απορρίπτεται από τον τελευταίο Φορέα. Διακρίνουμε, όμως για τη συνέχεια δύο περιπτώσεις:

1. Εάν ο εργαζόμενος δεν έχει συμπληρώσει κανένα από τα όρια ηλικίας που προβλέπει η νομοθεσία του τελευταίου Φορέα, η απόρριψη του αιτήματος είναι οριστική και ο φάκελος τίθεται στο αρχείο.
2. Εάν ο εργαζόμενος έχει συμπληρώσει ένα από τα όρια ηλικίας τα οποία προβλέπει ο τελευταίος Φορέας αλλά δεν συμπληρώνει τις άλλες προϋποθέσεις, ο φάκελος με την αίτηση συνταξιοδότησης του εργαζομένου μεταβιβάζεται στους άλλους Φορείς, ανάλογα με το χρόνο ασφάλισης που έχει συμπληρωθεί, με πρώτο το Φορέα εκείνο στον οποίο έχει ο εργαζόμενος τον περισσότερο χρόνο ασφάλισης.

γ. Διακρίνουμε και για το δεύτερο Φορέα δύο περιπτώσεις:

1. Εάν ο εργαζόμενος συμπληρώνει στο Φορέα αυτό τις προϋποθέσεις που προβλέπει η νομοθεσία του, τότε ο Φορέας αυτός απονέμει τη σύνταξη.
2. Εάν ο εργαζόμενος δεν συμπληρώνει τις προϋποθέσεις ούτε και σε αυτόν, τον δεύτερο Φορέα, τότε το αίτημα διαβιβάζεται στον αμέσως επόμενο, με τον περισσότερο χρόνο ασφάλισης, ο οποίος είναι αρμόδιος να κρίνει το δικαίωμα.

δ. Όταν ο εργαζόμενος δεν συμπληρώνει σε κανέναν από τους επόμενους Φορείς προϋποθέσεις συνταξιοδότησης με βάση τη νομοθεσία τους, ο φάκελος με το αίτημα του εργαζομένου επιστρέφει στον τελευταίο Φορέα ασφάλισης, δηλαδή στον πρώτο Φορέα που παρέλαβε την αίτηση.

ε. Ο τελευταίος Φορέας εξετάζει εκ νέου το αίτημα του ασφαλισμένου με ευνοϊκότερη την προϋπόθεση του χρόνου ασφάλισης που θα πρέπει να έχει συμπληρωθεί σε αυτόν και συγκεκριμένα ο τελευταίος Φορέας απονέμει σύνταξη εφόσον:

1. Ο εργαζόμενος έχει συμπληρώσει στην ασφάλισή του 1.000 ημέρες ασφάλισης, από τις οποίες 300 μέσα στην τελευταία 5ετία και
2. Ο εργαζόμενος έχει συμπληρώσει της προϋποθέσεις συνταξιοδότησης που προβλέπει η νομοθεσία του Φορέα.

Σε περίπτωση που ο εργαζόμενος δεν συμπληρώνει τις παραπάνω προϋποθέσεις το αίτημα απορρίπτεται οριστικά και ο εργαζόμενος δεν δικαιούται σύνταξη.

*Ο Γιώργος Κουτρουμάνης είναι πρόεδρος των εργαζομένων στα ασφαλιστικά ταμεία