Ασφαλιστικός πρακτικός οδηγός

2. Ποιος χρόνος συνυπολογίζεται για τη συνταξιοδότηση από το ΙΚΑ ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ 26/8/2009

Πως θα γεμίσετε το καλάθι των... ενσήμων

Όταν έρθει η ώρα να καταθέσετε τα χαρτιά για τη σύνταξη, μην ποντάρετε μόνο στα ένσημα που κολλήσατε εν ώρα εργασίας. Ο χρόνος του στρατού, της ασθένειας, της ανεργίας, της γονικής και της εκπαιδευτικής άδειας, θα σας βοηθήσουν να γεμίσετε ταχύτερα το...καλάθι των ενσήμων. Οι όροι και οι προϋποθέσεις που πρέπει να γνωρίζετε προκειμένου να αξιοποιήσετε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τις διατάξεις της ασφαλιστικής νομοθεσίας, παρουσιάζονται αναλυτικά στο αφιέρωμα του enet.gr.

Του Γιώργου Κουτρουμάνη*

Πέρα από το χρόνο υποχρεωτικής ασφάλισης στο ΙΚΑ, αναγνωρίζονται και συνυπολογίζονται για τη συνταξιοδότηση οι 11 περιπτώσεις χρονικών διαστημάτων που μπορεί να έχει διαθέσει ο ασφαλισμένος κατά τη διάρκεια του εργασιακού του βίου. Οι χρόνοι που αναλύονται εκτενώς στη συνέχεια, δεν αναγνωρίζονται και δεν συνυπολογίζονται με τον ίδιο τρόπο και για όλες τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης. Όλες οι πληροφορίες που πρέπει να γνωρίζουμε έχουν ως εξής:

►1.Ο χρόνος ασφάλισης που έχει συμπληρωθεί σε οποιονδήποτε άλλο φορέα κύριας ασφάλισης (διαδοχική ασφάλιση)

►2.Ο χρόνος υπηρεσίας στο Δημόσιο

►3.Ο χρόνος στρατιωτικής θητείας

►4.Ο χρόνος γονικής άδειας ανατροφής παιδιών

►5.Ο χρόνος ασθενείας και ανεργίας

►6.Ο χρόνος εκπαιδευτικής άδειας

►7.Ο χρόνος συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας

►8.Ο χρόνος εφεδρικής υπηρεσίας για την οποία χορηγήθηκε επίδομα στράτευσης

►9.Ο χρόνος που διανύθηκε από Έλληνες υπηκόους ή ομογενείς στην Αίγυπτο, την Ρουμανία, την Τουρκία και την Β. Ήπειρο

►10.Ο πλασματικός χρόνος που προβλέπεται για τις μητέρες

►11.Ο χρόνος ειδικής άδειας των έξι μηνών που προβλέπεται για τις μητέρες

*Ο Γιώργος Κουτρουμάνης είναι πρόεδρος των εργαζομένων στα ασφαλιστικά ταμεία.

Ο χρόνος της διαδοχικής ασφάλισης

Ο χρόνος που έχει συμπληρωθεί  διαδοχικά σε Φορέα Κύριας Ασφάλισης πέρα από το ΙΚΑ, συνυπολογίζεται μετά από αίτηση του ασφαλισμένου για τη συνταξιοδότηση από το ΙΚΑ.

Ο χρόνος αυτός αξιοποιείται για θεμελίωση του δικαιώματος και για προσαύξηση της σύνταξης με βάση το μέρος που αναλογεί στην ασφάλιση του άλλου φορέα. Προσοχή: Δεν συνυπολογίζεται για θεμελίωση του δικαιώματος συνταξιοδότησης που έχει διανυθεί με την ιδιότητα του αυτοαπασχολούμενου στις παρακάτω περιπτώσεις:

α. Για συμπλήρωση των 11.100 ημερών ασφάλισης ως συνταξιοδότηση ανεξαρτήτως ορίου ηλικίας.

β. Για συμπλήρωση των 10.500 ημερών ασφάλισης ως συνταξιοδότηση στο 58ο  έτος της ηλικίας.

γ. Για συμπλήρωση των 10.500 ημερών ασφάλισης ως συνταξιοδότηση με το καθεστώς των βαρέων και ανθυγιεινών επαγγελμάτων στο 55ο έτος της ηλικίας (ή 53ο έτος για μειωμένη σύνταξη). δ. Για συμπλήρωση των 3.500 ημερών ασφάλισης και χορήγηση αναλογικής σύνταξης.

Ο χρόνος υπηρεσίας στο Δημόσιο

Σε σχέση με το χρόνο που έχει διανυθεί στο Δημόσιο, διακρίνουμε δύο περιπτώσεις:

α. Για όσους έχουν προσληφθεί στο Δημόσιο μετά την 1/1/1983 ο χρόνος ασφάλισης του Δημοσίου αναγνωρίζεται στο ΙΚΑ ως χρόνος διαδοχικής ασφάλισης και εφαρμόζονται οι σχετικές διατάξεις, όπως συμβαίνει με όλα τα ταμεία.

β. Για όσους έχουν προσληφθεί στο Δημόσιο μέχρι 31/12/1982 ο χρόνος που έχει διανυθεί στο Δημόσιο, αναγνωρίζεται στο ΙΚΑ με εξαγορά και καταβάλλεται για κάθε μήνα ποσό που αντιστοιχεί στο 7% του βασικού μισθού που ισχύει κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης αναγνώρισης.

Χρόνος στρατιωτικής θητείας

Ο χρόνος στρατιωτικής θητείας αναγνωρίζεται στο ΙΚΑ με εξαγορά και αξιοποιείται για τη θεμελίωση του δικαιώματος και την προσαύξηση της σύνταξης (νόμος 1358/1983).

Ο χρόνος αυτός δεν συνυπολογίζεται για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος με 11.100 ημέρες ασφάλισης ανεξαρτήτως ορίου ηλικίας και τη χορήγηση αναλογικής σύνταξης (με 3.500 ημέρες ασφάλισης)

Ο χρόνος γονικής άδειας ανατροφής παιδιών

Η παραπάνω άδεια χορηγείται μέχρι το παιδί να συμπληρώσει ηλικία 3,5 ετών.

Η χρονική διάρκεια της άδειας είναι 3,5 μήνες (ν.1438/1984, ν.2084/1992, ν.2639/1998 κ.τ.λ)Η αναγνώριση γίνεται πάντοτε μετά από αίτηση του ασφαλισμένου με εξαγορά. Το ποσό που καταβάλλεται για κάθε μήνα που αναγνωρίζεται είναι 20% και υπολογίζεται στο 25πλάσιο του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη, όπως αυτό ισχύει κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.

Ο χρόνος ασθενείας και ανεργίας

Οι χρόνοι ασθενείας και ανεργίας συνυπολογίζονται από το ΙΚΑ μόνο για την συμπλήρωση των ελάχιστων προϋποθέσεων συνταξιοδότησης (θεμελίωση του δικαιώματος) χωρίς εξαγορά (ν.2084/1992).

Οι μέρες που αναγνωρίζονται είναι μέχρι 200 λόγω ασθενείας και μέχρι 200 λόγω ανεργίας , με την προϋπόθεση ότι οι ημέρες αυτές έχουν διανυθεί μέσα στην τελευταία δεκαετία πριν την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης Προσοχή: Οι χρόνοι ασθενείας και ανεργίας δεν συνυπολογίζονται για προσαύξηση της σύνταξης

Ο χρόνος εκπαιδευτικής άδειας

Ο χρόνος εκπαιδευτικής άδειας αναγνωρίζεται τόσο για θεμελίωση του δικαιώματος όσο και για την προσαύξηση της σύνταξης (ν.2084/1992, ν.2335/1995).

Ο χρόνος αυτός αναγνωρίζεται με εξαγορά και με ποσοστό 20% επί των αποδοχών που έχει ο ασφαλισμένος κατά την υποβολή της αίτησης. Η αναγνώριση γίνεται κατά την περίοδο εργασίας του ενδιαφερόμενου και όχι όταν έχει αποχωρήσει από την εργασία και  την ασφάλιση του ΙΚΑ.

Ο χρόνος συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας

Ο χρόνος κατά τον οποίο ο ασφαλισμένος ελάμβανε αναπηρική σύνταξη συνυπολογίζεται για την θεμελίωση του δικαιώματος συνταξιοδότησης (ν.2084/1992 , ν.2335/1995).

Επισημαίνεται ότι ο χρόνος αυτός που αναγνωρίζεται χωρίς εξαγορά συνυπολογίζεται ως εξής :

α. Για συνταξιοδότηση λόγω γήρατος πλήρη με τις γενικές προϋποθέσεις (4.500,10.000 ημέρες κ.τ.λ.) και όχι με τις ειδικές προϋποθέσεις (10.500 'η 11.100 ημέρες).Δεν συνυπολογίζεται επίσης για την συμπλήρωση ημερών ασφάλισης στα ΒΑΕ.

β. Οι ημέρες που αναγνωρίζονται για κάθε μήνα συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας είναι 30 και για  κάθε χρόνο 360 ημέρες.

γ. Ο χρόνος συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας δεν συνυπολογίζεται για προσαύξηση  της σύνταξης.

Ο χρόνος εφεδρικής υπηρεσίας για την οποία χορηγήθηκε επίδομα στράτευσης

Ο χρόνος εφεδρικής υπηρεσίας συνυπολογίζεται χωρίς εξαγορά για την θεμελίωση του δικαιώματος συνταξιοδότησης και την προσαύξηση της σύνταξης (ν.2054/1952 , ν.2961/1954).

Ο χρόνος αυτός συνυπολογίζεται με την προϋπόθεση ότι έχει καταβληθεί το εφεδρικό επίδομα από τον ΟΑΕΔ για το οποίο έχουν καταβληθεί οι ανάλογες εισφορές στο ΙΚΑ.

Ο χρόνος που διανύθηκε από Έλληνες υπηκόους ή ομογενείς στην Αίγυπτο, την Ρουμανία, την Τουρκία και την Β. Ήπειρο

Στους Έλληνες υπηκόους και τους ομογενείς παρέχεται η δυνατότητα να αναγνωρίσουν το χρόνο ασφάλισης που διανύθηκε στις χώρες που αναφέρονται παραπάνω (ΝΔ 4377/1964 , ΝΔ 4378/1964,ν.2187/1994 κ.τ.λ.).

Ο παραπάνω χρόνος αναγνωρίζεται με εξαγορά και με ποσοστό 20% επί των αποδοχών.

Ο πλασματικός χρόνος που προβλέπεται για τις μητέρες

Ο πλασματικός χρόνος (μέχρι 5 χρόνια) αναγνωρίζεται κατά την συνταξιοδότηση χωρίς εξαγορά για θεμελίωση του δικαιώματος και προσαύξηση της σύνταξης (περισσότερο στο ειδικό κεφάλαιο).

Ο χρόνος ειδικής άδειας των έξι μηνών που προβλέπεται για τις μητέρες

Ο χρόνος της παρακάνω εξάμηνης άδειας, θεωρείται χρόνος ασφάλισης για το ΙΚΑ. Οι εισφορές καταβάλλονται από τον ΟΑΕΔ στο ΙΚΑ κατά την διάρκεια χορήγησης της άδειας.

Ο ΟΑΕΔ  παρακρατεί και αποδίδει στο ΙΚΑ και την εισφορά που αντιστοιχεί στην εργαζόμενη.