|
Tου Nικου Γ. Ξυδακη απü την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ της 1/11/2009
Η εμπλοκÞ των σταζ δεßχνει, μεταξý Üλλων, üτι κατεξοχÞν ρυθμιστÞς της εργασßας παραμÝνει το κρÜτος, εßτε με απευθεßας προσφορÜ θÝσεων στον δημüσιο τομÝα, εßτε με την προσφορÜ θεσμßσεων και κινÞτρων. Ιδßως στην παροýσα ΕλλÜδα, üπου η εξÜρτηση των πολιτþν απü το Δημüσιο εßναι δομικÞ και βαθιÜ, για πολλοýς λüγους: επειδÞ το πολιτικü προσωπικü και οι πολßτες συνδÝονται αμοιβαßα με πελατειακÞ σχÝση απü ιδρýσεως του κρατιδßου, επειδÞ ο παραγωγικüς ιστüς εßναι ισχνüς, επειδÞ δεν υπÜρχει σαφÞς και συναποφασισμÝνη στρατηγικÞ ανÜπτυξης, επειδÞ στον ιδιωτικü τομÝα οι συνθÞκες εργασßας εßναι σκληρÝς και οι θÝσεις λιγοστÝς, επειδÞ και στο ελεýθερο επÜγγελμα οι προοπτικÝς εßναι üλο και πιο σκοτεινÝς.
Ωστüσο, τα τελευταßα χρüνια οι δυνατüτητες προσλÞψεων και η χωρητικüτητα του Δημοσßου Ýχουν περιοριστεß δραστικÜ. Οι λüγοι ευδιÜκριτοι: Ο περιορισμüς του δημüσιου τομÝα, εξαιτßας και των κοινοτικþν προσαρμογþν, η δραστικÞ αλλαγÞ στον τρüπο διορισμοý μετÜ τη θεσμοθÝτηση του ΑΣΕΠ, η δημοσιονομικÞ δυσπραγßα, Ýχουν ανασχÝσει τους παραδοσιακοýς ρουσφετολογικοýς διορισμοýς. Οι συμβÜσεις εργασßας ορισμÝνου χρüνου, με αλλεπÜλληλες ανανεþσεις, Þταν Ýνα παρÜθυρο, που Ýκλεισε. Οι συμβÜσεις Ýργου, Üλλο παρÜθυρο, ουσιαστικÜ μια ενοικßαση εργασßας, κλεßνουν κι αυτÝς. Επρεπε να βρεθεß Üλλο παρÜθυρο, για να βολευτοýν οι εκλιπαροýντες πελÜτες των κυβερνÞσεων και να παρκαριστεß προσωρινÜ το διαρκþς ογκοýμενο πλÞθος των Üνεργων νÝων.
Το παρÜθυρο Üνοιξε απü την ΕυρωπαúκÞ Ενωση και λÝγεται σταζ. Ασκηση σε επÜγγελμα, για ορισμÝνο χρüνο, Ýναντι μικροý, συμβολικοý μισθοý. Η Üσκηση στο επÜγγελμα εßναι δοκιμασμÝνη πρακτικÞ. Δεν εßναι üμως επÜγγελμα· εßναι μεταβατικü στÜδιο, εßναι πÝρασμα προς Üλλη κατÜσταση, την κατÜσταση του επαγγελματßα, του εργαζüμενου με πλÞρη δικαιþματα και απολαβÝς. Σε αυτü το σημεßο εισÝρχεται στη σκηνÞ το ελληνικü δαιμüνιο.
Η διεσταλμÝνη ερμηνεßα της εργασιακÞς σχÝσης stage, σýμφωνα με την οποßα Ýνας ασκοýμενος, χωρßς ουσιαστικÜ δικαιþματα και με γλßσχρο μισθü, καλýπτει οργανικÝς θÝσεις μüνιμου προσωπικοý, αποτÝλεσε την τελευταßα εφεýρεση ενüς κρÜτους φαýλου και πελατειακοý. Μια εφεýρεση που επιστρατεýθηκε ξεδιÜντροπα για να αμβλýνει τις σφοδρÝς συνÝπειες της νεανικÞς ανεργßας και του αποδιαρθρωμÝνου παραγωγικοý ιστοý.
Αντß το κρÜτος να δημιουργεß προûποθÝσεις ανÜπτυξης, αντß να προστατεýει τους νÝους που εισÝρχονται στον κüσμο της εργασßας, αντß να θεσπßζει πλαßσιο αξιοκρατßας, καταφεýγει στην βραχυπρüθεσμη ψευδο-λýση των σταζ. Οπως συμβαßνει και με τον ευτελισμü των σχολεßων, ιδßως στη μÝση και την ανþτατη εκπαßδευση: τυπολατρßα, υποκρισßα, αναξιολüγητη εργασßα, παρακμÞ, εξαπÜτηση· με βασικü σκοπü τον ßδιο: να παρκÜρει η νεολαßα σε Ýνα ΑΕΙ - ΤΕΙ κÜπου, υποστελεχωμÝνο, πρüχειρα και υστερüβουλα στημÝνο· να τζιρÜρει η πανεπιστημιακÞ επαρχιοýπολη, και να εκπαιδεýεται η νεολαßα στις απÝραντες καφετÝριες.
ΠαρκÜρισμα, απüκρυψη, αδρÜνεια· να περνÜει ο καιρüς, με τις οικογÝνειες χρεωμÝνες και αγωνιþσες, και τους νÝους αγρÜμματους, Üεργους και ανεπÜγγελτους, κι επιπλÝον κακομαθημÝνους: ιδοý το σχÝδιο ανÜπτυξης της χþρας. Ιδοý πþς πολιτικοß και κρÜτος διαχειρßζονται την παιδεßα και την εργασßα των νεüτερων γενεþν.
Κοροúδßα; Ασφαλþς. ΑλλÜ κυρßως παρακμÞ. Οι σταζιÝρ που απομακρýνονται υπολογßζονται σε 40 με 45 χιλιÜδες, στο Δημüσιο και στον ευρýτερο δημüσιο τομÝα. Τüσοι εßναι οι νÝοι, με περισσüτερα Þ λιγüτερα τυπικÜ προσüντα, που θα περιφÝρονται στις καφετÝριες της επικρÜτειας και τυπικÜ Üνεργοι, μετÜ τη διακοπÞ των σταζ.
Ακüμη κι αν δεχτοýμε üτι οι περισσüτεροι μπÞκαν στο δουλοπαροικιακü καθεστþς των σταζ με βýσμα, ακüμη κι Ýτσι, κÜτι αξßζουν αυτοß οι Üνθρωποι, κÜτι μποροýν να προσφÝρουν, μια θÝση εργασßας τη δικαιοýνται, κι αυτοß κι Üλλοι τüσοι ομÞλικοß τους, σε συνθÞκες αξιοκρατßας και υγιοýς ανταγωνισμοý. ΑλλÜ βÝβαια σε μια αγορÜ που λειτουργεß με νüμους και κανüνες, σε Ýνα κρÜτος με σχÝδιο και στρατηγικÞ, σε μια κοινωνßα με ορÜματα και αξßες.
Εχουμε üμως τÝτοια αγορÜ, τÝτοιο κρÜτος, τÝτοια κοινωνßα; Ο,τι βλÝπουμε γýρω μÜς απαντÜ: Οχι. Το θÝμα Üρα δεν εßναι τα παρÜτυπα Þ παρÜνομα σταζ, η μοριοδüτηση στο ΑΣΕΠ και οι συμβÜσεις, αλλÜ πþς η κοινωνßα αντιλαμβÜνεται την ανÜπτυξη και το μÝλλον. ΠαρκÜρει τους νÝους στα λýκεια, στα ΑΕΙ/ΤΕΙ, στα σταζ, στα καφενεßα, αφαιμÜσσοντας οικογÝνειες και εθνικÞ οικονομßα; ¹ τα ξαναβλÝπει üλα απü την αρχÞ; Ας σκεφτοýμε.
(Κι εν τω μεταξý η δυσφορßα και η οργÞ των νÝων φουσκþνει.)
|