ΘλιβερÞ πρωτιÜ της ΕλλÜδας στη μαýρη εργασßα
Στο 25% η αδÞλωτη εργασßα, σε Ýξαρση και Üλλες μορφÝς εργασιακÞς εκμετÜλλευσης
Δημοσßευμα του in.gr της 22/2/2011
¸νας στους τÝσσερις εργαζüμενους δουλεýει στην ΕλλÜδα ανασφÜλιστος, σýμφωνα με το ΣΕΠΕ, γεγονüς που εκτüς απü τις τραγικÝς κοινωνικÝς συνÝπειες που Ýχει, διευρýνει και την μαýρη τρýπα των ασφαλιστικþν ταμεßων. ΕκτιμÞσεις κÜνουν λüγο για απþλεια λüγω του φαινüμενου κρατικþν εσüδων που φτÜνουν τα 85 δισ. ευρþ.
Το υψηλüτατο αυτü ποσοστü εξασφαλßζει θλιβερÝς διακρßσεις στην ΕλλÜδα που μεταξý των χωρþν της ΕΕ Ýρχεται δεýτερη, ενþ μεταξý των μελþν του ΟΟΣΑ εßναι πρωταθλÞτρια.
Τα φαινüμενα δε εργασιακÞς εκμετÜλλευσης δεν σταματοýν εδþ, αφοý Ýξαρση εμφανßζει και το φαινüμενο του εργασιακοý trafficking, δηλαδÞ της παρÜνομης διακßνησης ανθρþπων με σκοπü την εκμετÜλλευση της εργασßας τους, üπως τονßζει ο ειδικüς γραμματÝας του ΣΕΠΕ, ΜιχÜλης ΧÜλαρης.
«¸νας εκ των βασικþν μοχλþν της παραοικονομßας εßναι η αδÞλωτη εργασßα και Üμεσα συσχετιζüμενη με αυτÞ το εργασιακü trafficking, Ýνα φαινüμενο με πανευρωπαúκÞ Ýξαρση» τüνισε ο ΜιχÜλης ΧÜλαρης μιλþντας στη συνÜντηση εργασßας για την εμπορßα Ανθρþπων και την ΕργασιακÞ ΕκμετÜλλευση στην ΕλλÜδα και την Κýπρο.
ΕπισÞμανε δε, üτι «πÝραν κÜθε αμφισβÞτησης το φαινüμενο της παραοικονομßας αποτελεß σκüπελο στην προοπτικÞ ανÜπτυξης της κÜθε χþρας. Η πλειοψηφßα των μελετþν διεθνþν και εθνικþν φορÝων, üπως ο Οργανισμüς ΟικονομικÞς Συνεργασßας και ΑνÜπτυξης (ΟΟΣΑ) και το ºδρυμα Οικονομικþν και Βιομηχανικþν Ερευνþν (ΙΟΒΕ), δεικνýουν üτι η οικονομßα της ΕλλÜδας μαστßζεται απü την Ýξαρση της σκιþδους οικονομßας. ΕνδεικτικÜ αναφÝρουμε üτι ο Φρßντριχ ΣνÜιντερ, ΚαθηγητÞς του Πανεπιστημßου ΓιοχÜνες ΚÝπλερ του Λιντς, σε ÝρευνÜ του για την Ýκταση της «μαýρης αγορÜς» σε 21 χþρες-μÝλη του ΟΟΣΑ, εμφανßζει τη χþρα μας ως πρωταθλÞτρια, καθþς το 25% της παραγωγÞς διακινεßται χωρßς παραστατικÜ, με αποτÝλεσμα το κρÜτος να χÜνει Ýσοδα της τÜξεως των 85 δισεκατομμυρßων ευρþ».
Σýμφωνα με Üλλη Ýρευνα της ΕυρωπαúκÞς ΕπιτροπÞς, η αδÞλωτη εργασßα στην ΕλλÜδα αντιστοιχεß στο 20% του ΑΕΠ, γεγονüς που την κατατÜσσει δεýτερη μεταξý των μελþν των 27 χωρþν της ΕΕ.
¼πως εξÞγησε ο ειδικüς γραμματÝας του ΣΕΠΕ, η πλειονüτητα των αδÞλωτων εργαζομÝνων ανÞκει στις ευÜλωτες κοινωνικÝς ομÜδες (Üνεργοι, αυτοαπασχολοýμενοι, εποχικοß και μετανÜστες), οι οποßες δεν Ýχουν οικεßα δýναμη να διαπραγματευθοýν τους üρους και τις συνθÞκες εργασßας τους.
Στην ΕλλÜδα, η καταπολÝμηση του Human Trafficking (ΤΗΒ) συνδÝεται με την καλýτερη διαχεßριση των μεγÜλων μεταναστευτικþν ροþν που δÝχεται η ΕΕ εξαιτßας της παγκüσμιας οικονομικÞς κρßσης, η οποßα εντεßνει το πρüβλημα της οικονομικÞς και σεξουαλικÞς εκμετÜλλευση αλλοδαπþν.
Εν συνεχεßα ο κ. ΧÜλαρης αναφÝρθηκε στις αρμοδιüτητες και στα αποτελÝσματα του Ýργου του Σþματος Επιθεþρησης Εργασßας, στην καταπολÝμηση της εμπορßας ανθρþπων για εργασιακÞ εκμετÜλλευση, αλλÜ και τη συσχÝτισÞ τους με την αδÞλωτη εργασßα.
Στη «μαýρη εργασßα» το 25%
Σýμφωνα με τους ελÝγχους που διενεργÞθηκαν απü τα μεικτÜ κλιμÜκια του ΣΕΠΕ-ΕΥΠΕΑ σε 27.538 επιχειρÞσεις, -που αντιστοιχοýν στο 3% των συνολικþν επιχειρÞσεων στη χþρα-, ο αριθμüς των εργαζομÝνων στις επιχειρÞσεις που Ýγιναν Ýλεγχοι εßναι 77.666 και ο αριθμüς των ανασφÜλιστων εργαζüμενων που προκýπτει εßναι 19.435.
Απü τους 19.435 οι 6.687 εßναι αλλοδαποß (ποσοστü 31,54% επß του συνüλου των 21.199 αλλοδαπþν εργαζομÝνων στις ελεγχüμενες επιχειρÞσεις).
Οι ημεδαποß ανασφÜλιστοι και μη καταχωρημÝνοι στα ειδικÜ βιβλßα εßναι 12.748 (ποσοστü 22,58% επß του συνüλου των 56.467 εργαζüμενων ημεδαπþν στις επιχειρÞσεις που ελÝγχτηκαν).
Τα πρüστιμα που επιβλÞθηκαν, αποκλειστικÜ για την αδÞλωτη εργασßα και ανÝρχονται στα 9.368.500 ευρþ, χωρßς να περιλαμβÜνονται πρüστιμα για παραβÜσεις της ΕργατικÞς νομοθεσßας.
Σε Ýξαρση το εργασιακü trafficking
Τα τελευταßα χρüνια, τüνισε ο κ. ΧÜλαρης, μιλÜμε ολοÝνα και περισσüτερο για το εργασιακü trafficking, δηλαδÞ παρÜνομη διακßνηση και εμπορßα ανδρþν (και γυναικþν) με σκοπü την εκμετÜλλευση της εργασßας τους (labor trafficking).
¼πως εξÞγησε, παραδοσιακÜ το ΣΕΠΕ εντÜσσει στην ελεγκτικÞ του δρÜση κλÜδους οικονομικÞς δραστηριüτητας üπου εßναι πιθανü να υπÜρχουν θýματα εργασιακÞς εκμετÜλλευσης (ενδεικτικÜ αναφÝρονται: τεχνικÜ και οικοδομικÜ Ýργα, γραφεßα ευρÝσεως εργασßας, νυχτερινÜ κÝντρα, γεωργßα/κτηνοτροφßα, κτλ) «αλλÜ Ýως σÞμερα, εÜν Ýχουν υπÜρξει σχετικÝς διαπιστþσεις εκ μÝρους των Επιθεωρητþν, εßναι ελÜχιστες και Ýχουν αντιμετωπισθεß κατÜ περßπτωση».
Επßσης ο ειδικüς γραμματÝας του ΣΕΠΕ τüνισε üτι το υπουργεßο Εργασßας στο πλαßσιο αντιμετþπισης του προβλÞματος, «αναλαμβÜνουμε νομοθετικÝς πρωτοβουλßες και συγκεκριμÝνα ευνοúκüτερες προûποθÝσεις για τη χορÞγηση Üδειας διαμονÞς σε μετανÜστες, αλλÜ και αυστηρÝς κυρþσεις σε εργοδüτες που απασχολοýν προσωπικü με μαýρη εργασßα (δεν δηλþνουν τους μετανÜστες που απασχολοýν)».
ΠÜντως, üπως πρüσθεσε ο κ. ΧÜλαρης «εÜν θÝλουμε το ΣΕΠΕ να αναλÜβει Ýναν πιο σημαντικü ρüλο στον εντοπισμü του εργασιακοý trafficking θα πρÝπει να Ýχουμε υπ' üψιν ορισμÝνες αντικειμενικÝς δυσκολßες:
· ακüμη και πεπειραμÝνοι ΕπιθεωρητÝς Εργασßας δεν εßναι πÜντα σε θÝση να κατανοÞσουν σφαιρικÜ και σε βÜθος την ποιüτητα του εργασιακοý περιβÜλλοντος δεδομÝνης και της πßεσης που πολý συχνÜ υφßστανται κατÜ τη διÜρκεια των ελÝγχων (πßεση η οποßα κÜποιες φορÝς φτÜνει και σε σημεßο επιθετικÞς συμπεριφορÜς). Σε κÜθε περßπτωση, πρüσθετη σχετικÞ εκπαßδευση θα βοηθÞσει τους ΕπιθεωρητÝς να αντιλαμβÜνονται ευκολüτερα τις περιπτþσεις εργαζομÝνων - θυμÜτων trafficking,
· συχνÜ η εργασιακÞ εκμετÜλλευση εντοπßζεται σε ανοιχτοýς και απομακρυσμÝνους χþρους üπου αντικειμενικÜ ο Ýλεγχος δυσχεραßνεται σημαντικÜ (ανυπαρξßα Ýδρας επιχεßρησης, μη εντοπισμüς εργοδüτη, κτλ) και üπου υπÜρχει δυνατüτητα Üμεσης διαφυγÞς με αυτονüητα αποτελÝσματα,
· πολý βασικü πρüβλημα αποτελεß και η επικοινωνßα διüτι συνÞθως τα θýματα εργασιακοý trafficking δεν γνωρßζουν τη γλþσσα, υπογρÜφουν οποιοδÞποτε Ýγγραφο τους δþσει ο εργοδüτης χωρßς να γνωρßζουν το περιεχüμενο και χωρßς να κατανοοýν τις συνÝπειες (πχ üτι Ýχουν λÜβει τις νüμιμες αποδοχÝς, üτι τους Ýχει χορηγηθεß Üδεια, üτι τους Ýχει χορηγηθεß δþρο, κτλ). Σε κÜποιες περιπτþσεις, μÜλιστα, Ýχει παρατηρηθεß üτι επιδεικνýουν ταξιδιωτικÜ Ýγγραφα/Üδειες εργασßας που ανÞκουν σε Üλλους, νüμιμους εργαζομÝνους,
· τÝλος, εßναι πολý σημαντικü να αναφερθεß το θÝμα της ασφÜλειας των ßδιων των Επιθεωρητþν Εργασßας οι οποßοι καλοýνται να διενεργÞσουν Ýλεγχο υπü δýσκολες συνθÞκες και συχνÜ σε μÝρη üπου αντικειμενικÜ αντιμετωπßζουν αυξημÝνους κινδýνους (πχ νυχτερινÜ κÝντρα, μπαρ, κτλ)».
|