|
Του ΓΙΑΝΝΗ ΜΗΛΙΟΥ, ΚαθηγητÞ ΠολιτικÞς Οικονομßας στο ΕΜΠ, στην ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ της 23/4/2011
1. Η δικτατορßα του νεοφιλελευθερισμοý.
Η ΕυρωπαúκÞ ΕπιτροπÞ και το Ευρωπαúκü Συμβοýλιο φαßνεται πως αποτελοýν τις μοναδικÝς σταθερÝς σε Ýναν κüσμο που διαπερνÜται απü την κυριαρχßα του αστÜθμητου. Συνεχþς επιβεβαιþνονται οι «μüνιμες» προτεραιüτητες για «δημοσιονομικÞ εξυγßανση» και «διαρθρωτικÞ μεταρρýθμιση», üπως φρüντισε να μας θυμßσει η συνÞθης τελετουργßα των ευρωπαúκþν συνüδων του Μαρτßου.
Πρüκειται για θεατρικÝς παραστÜσεις στις οποßες κυριαρχεß η δικτατορßα του «αυτονüητου» νεοφιλελευθερισμοý ως φυσικοý νüμου, δηλαδÞ μια αμιγþς ταξικÞ πολιτικÞ στρατηγικÞ που αναδιανÝμει πλοýτο και εξουσßα υπÝρ του κεφαλαßου.
Ετσι υλοποιεßται το γρÜμμα και το πνεýμα της ΟΝΕ που προδιαγρÜφει ως μοναδικÞ μεταβλητÞ στην κοινωνικÞ εξßσωση την εργασßα, που με την απαξßωσÞ της θα επιτευχθεß, υποτßθεται, η «ανταγωνιστικüτητα» και η «ανÜπτυξη».
2. Η ýφεση ως στρατηγικÞ εκκαθÜρισης
Στην ΕλλÜδα η ýφεση επιταχýνεται και ο ορßζοντÜς της διευρýνεται: ΜεταβολÞ του ΑΕΠ -4,5% το 2010 και πρüβλεψη για -3,5% το 2011, η ανεργßα ενισχýεται διαρκþς και απü 14,2% το 2010 εμφανßζει Þδη Ýντονες αυξητικÝς τÜσεις. Τα εισοδÞματα περικüπτονται ονομαστικÜ και πολý περισσüτερο σε πραγματικοýς üρους, λüγω του πληθωρισμοý.
Η εξυπηρÝτηση του δημüσιου χρÝους με τη μνημονιακÞ σýμβαση λειτουργεß ως πρüσχημα για την επιβολÞ της νεοφιλελεýθερης ορθοδοξßας: συστηματικÞ υστÝρηση των δημοσßων εσüδων με «αδυναμßα» περιστολÞς της φοροδιαφυγÞς, ζηλωτικÞ εμμονÞ στις περικοπÝς δαπανþν με αιχμÞ τις κοινωνικÝς δαπÜνες και τις δημüσιες επενδýσεις και προπÜντων συνεχÞς «διορθωτικÞ» διüγκωση των ελλειμμÜτων, þστε να προκýπτουν αβßαστα νÝα «μÝτρα» που συντηροýν και επιτεßνουν την ýφεση.
Πρüκειται για Ýνα μηχανισμü που συμβÜλλει στην εκκßνηση μιας νÝας διαδικασßας συσσþρευσης κεφαλαßου υπü «κατÜλληλες» συνθÞκες: Φθηνοýς «συντελεστÝς παραγωγÞς» σε επÜρκεια, συλλογικü κεφαλαιοκρÜτη Ýτοιμο να συμβÜλει απü το «υστÝρημα» (της εργασßας) στην πριμοδüτηση της «ανÜπτυξης».
Σε üλα τα παραπÜνω οι συνÞθεις διαχειριστÝς της καθημερινÞς κοινοτοπßας εντοπßζουν «τραγικÜ σφÜλματα πολιτικÞς», ενþ πρüκειται για τον κανιβαλισμü του κεφαλαßου μÝσα στην κρßση. Ομως υπÜρχει και η «αντικειμενικÞ» φωνÞ εκεßνων στους οποßους η νεοφιλελεýθερη διαχεßριση Ýχει εκχωρÞσει το ρüλο του πραγματικοý κριτÞ: Πρüκειται για τους διαχειριστÝς της χρηματοπιστωτικÞς σφαßρας, που λειτουργοýν ως μηχανισμüς χρηματοδüτησης-ρýθμισης κÜθε οικονομικÞς δραστηριüτητας. ΧαρακτηριστικÞ εßναι η περßπτωση της Credit Suisse που, αποτιμþντας την ΕυρωπαúκÞ Σýνοδο, τονßζει üτι προτιμÜ την ΕλλÜδα Ýναντι της Ισπανßας, της Ιρλανδßας και της Πορτογαλßας, καθþς η ΕλλÜδα διαθÝτει τα ακüλουθα «πλεονεκτÞματα»: Εßναι πιο «προχωρημÝνη» η διαδικασßα «προσαρμογÞς», καθþς το Ýλλειμμα Ýχει υποχωρÞσει σημαντικÜ απü το αρχικü 15,4% το 2009 και Ýχει Þδη υιοθετÞσει πρüσθετα μÝτρα λιτüτητας, σε αντÜλλαγμα για τη μεßωση του επιτοκßου δανεισμοý.
Η ελληνικÞ «αγορÜ» αποτιμÜται ως «ξεκÜθαρα φθηνÞ». Οι τρÜπεζες, παρÜ την καθßζηση της χρηματιστηριακÞς αξßας τους, εμφανßζουν εξαιρετικÝς προοπτικÝς, μιας και η μüχλευση του ιδιωτικοý τομÝα παραμÝνει στο 110% του ΑΕΠ Ýναντι ενüς ευρωπαúκοý μÝσου üρου στο 160%, ενþ δεν αναμÝνονται σοβαρÝς επιπτþσεις απü ενδεχüμενο «κοýρεμα» ακüμη και 36% του ελληνικοý δημüσιου χρÝους. Διüτι τα επιτüκια που προσφÝρονται Ýχουν Þδη προûπολογßσει αυτü το κüστος κινδýνου.
Η ýφεση διαμορφþνει λοιπüν μια «νÝα ευκαιρßα» για το κεφÜλαιο. Αλλωστε, η χρηματοπιστωτικÞ σφαßρα ενισχýει τη συμμετοχÞ της σε üλες τις περιοχÝς του Ýως σÞμερα δημüσιου χþρου, υιοθετþντας μÜλιστα «πρωτοποριακÝς» ιδÝες, üπως εßναι ο «θεσμüς επιφανεßας», που «διασφαλßζει την κυριüτητα της γης απü το Δημüσιο, επιτρÝποντας ταυτüχρονα την αξιοποßησÞ της με εμπρÜγματο δικαßωμα για ορισμÝνο χρονικü διÜστημα».
3. «Οι Üνθρωποι πÜνω απü τα κÝρδη!»
Οι πολιτικÝς δυνÜμεις που επιδιþκουν να εκπροσωπÞσουν τα συμφÝροντα της εργασßας Ýχουν συστηματικÜ υποστηρßξει üτι ο εναλλακτικüς δρüμος για Ýξοδο απü την κρßση υπÜρχει, και μπορεß να γßνει πραγματικüτητα μÝσα απü τη λαúκÞ κινητοποßηση και δρÜση. Τον πρþτο λüγο οφεßλουν να Ýχουν οι ανÜγκες και τα κοινωνικÜ αγαθÜ που τις υπηρετοýν. Στην παροýσα φÜση της ολομÝτωπης επßθεσης του κεφαλαßου οφεßλει να οριστεß Ýνα ελÜχιστο επßπεδο αναγκþν, η ικανοποßηση του οποßου προÝχει Ýναντι οποιουδÞποτε Üλλου στüχου.
ΕπιμÝρους στüχοι στην κατεýθυνση αυτÞ εßναι η υπερÜσπιση των εργασιακþν δικαιωμÜτων, η διεýρυνση των κοινωνικþν αγαθþν, η δßκαιη αναδιανομÞ του πλοýτου, η γενναßα φορολüγηση του κεφαλαßου και του συσσωρευμÝνου πλοýτου, η ανασυγκρüτηση της δημüσιας διοßκησης με διαδικασßες διαφÜνειας, Ýνα δημüσιο τραπεζικü σýστημα στην υπηρεσßα της κοινωνßας, η αναδιαπραγμÜτευση του δημüσιου χρÝους με στüχο τη διαγραφÞ μεγÜλου μÝρους του, η χειραφÝτηση απü τον Ýλεγχο των αγορþν, η υπερÜσπιση της δημοκρατßας.
|