|
ΜιχÜλης ΚακογιÜννης, διεθνÞς και Ελληνας
Του Παναγιþτη Παναγüπουλου ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 26/7/2011
Ενας απü τους ελÜχιστους ανθρþπους του ελληνικοý πολιτισμοý, που υπÞρξε πραγματικÜ διεθνÞς, Þταν ο ΜιχÜλης ΚακογιÜννης, που Üφησε την τελευταßα του πνοÞ χθες το πρωß στα 89 του χρüνια. Ο δημιουργüς της «ΣτÝλλας», του «ΖορμπÜ», της «ΗλÝκτρας», πÝθανε απü ανακοπÞ στο νοσοκομεßο «Ευαγγελισμüς», üπου νοσηλευüταν τις τελευταßες δÝκα ημÝρες με καρδιολογικÜ και αναπνευστικÜ προβλÞματα.
Εßχε γεννηθεß στην Κýπρο, αλλÜ üπως Ýλεγε ο ßδιος αυτοπροσδιοριζüταν ως φιλÝλλην και εßναι απü τους εξαιρετικÜ ολιγÜριθμους καλλιτÝχνες, που Ýκαναν διεθνÞ καριÝρα με ελληνικÝς ιστορßες και ελληνικÜ θÝματα. Εßναι εκεßνος που Ýκανε γνωστü στο ευρý κοινü το üνομα του Νßκου ΚαζαντζÜκη, που ταýτισε την Ýννοια του Ελληνα με το üνομα του ΖορμπÜ, που διασκεýασε για τον κινηματογρÜφο τις τραγωδßες του Eυριπßδη. Οι ταινßες του χαρακτÞρισαν και Ýνα μεγÜλο τμÞμα της κινηματογραφικÞς καριÝρας μεγÜλων προσωπικοτÞτων της υποκριτικÞς, üπως η Μελßνα Μερκοýρη, η ΕιρÞνη ΠαπÜ, η Ελλη ΛαμπÝτη, ο Αντονι Κουßν.
Ο «ΖορμπÜς» ßσως να εßναι η διασημüτερη ταινßα του, εκεßνη που πÞρε Ýναν εμβληματικü χαρακτÞρα πÝρα απü τον κινηματογρÜφο. Ομως, για τους περισσüτερους, ο ΚακογιÜννης Þταν κÜτι σαν ο Ελληνας Τζορτζ Κιοýκορ, ο σκηνοθÝτης των γυναικþν. Το πßστευαν και οι πρωταγωνßστριÝς του, το πßστευε και ο ßδιος.
«Ηταν η γοητευτικüτερη üλων, χωρßς αμφιβολßα», εßχε πει για την Ελλη ΛαμπÝτη τον περασμÝνο Απρßλιο στην «Κ» στην τελευταßα του συνÝντευξη στη Γιþτα ΣυκκÜ. «Εßχε μια γλυκιÜ ομορφιÜ. Δεν Þταν απü σüι üπως η Μελßνα, ωστüσο εßχε ιδιαßτερη γοητεßα. Η Μελßνα Þταν διασκεδαστικÞ, περνοýσαμε þρες τα βρÜδια σπßτι της. Κουλουριαζüταν στον καναπÝ και Þταν πÜντα σε χιουμοριστικÝς φüρμες. ΑλλÜ και η ΕιρÞνη ΠαπÜ Þταν τρομερÞ. Εκμεταλλεýτηκα τον καλýτερο εαυτü τους».
Οι διεθνεßς προσωπικüτητες που γνþρισε, δεν τον εντυπωσßαζαν. Ξεχþριζε μüνο την ΚÜθριν ΧÝμπορν. «ΣυγκινητικÞ γυναßκα. Οταν μου ομολüγησε üτι φοροýσε πÜντα τα πανταλüνια του ΣπÝνσερ ΤρÝισι, τον οποßο ποτÝ δεν παντρεýτηκε, συγκλονßστηκα. Εκανε στυλ με αυτÜ, üμως τα βρÜδια που βγαßναμε ντυνüταν γυναικεßα. Δεν Þταν καθüλου κοκÝτα. ΑλλÜ εßχε χαρακτÞρα, προσωπικüτητα, εξυπνÜδα».
Ο ΜιχÜλης ΚακογιÜννης γεννÞθηκε στις 11 Ιουνßου του 1921 στη Λεμεσü και μετÜ απü σπουδÝς νομικÞς, δραματικþν τεχνþν και σκηνοθεσßας στο Λονδßνο, το 1947, Üρχισε την καριÝρα του ως ηθοποιüς. Ως ηθοποιüς πρþτα. Ομως γρÞγορα αποφÜσισε üτι η σκηνοθεσßα τοý ταßριαζε περισσüτερο. Το 1953 Ýρχεται στην ΕλλÜδα και την επüμενη χρονιÜ σκηνοθετεß το «ΚυριακÜτικο ξýπνημα». Ακολουθεß η «ΣτÝλλα», ταινßα που Üλλαξε πολλÜ στον ελληνικü κινηματογρÜφο, καθιÝρωσε τη Μελßνα Μερκοýρη και Ýκανε διεθνÞ πορεßα.
Στη συνÝχεια, το «Κορßτσι με τα μαýρα», το «Τελευταßο ψÝμα», η «Ερüικα», το «ΧαμÝνο κορμß», η «ΗλÝκτρα», ο «ΖορμπÜς» των τριþν Οσκαρ, το «Οταν τα ψÜρια βγÞκαν στη στεριÜ», οι «ΤρωÜδες», ο «Αττßλας 74», η «ΙφιγÝνεια», η «ΓλυκειÜ πατρßδα», το «ΠÜνω κÜτω και πλαγßως» και ο «Βυσσινüκηπος».
Πλοýσιο σκηνοθετικü Ýργο εßχε και στο θÝατρο και στην üπερα. Η τελευταßα παρÜσταση που σκηνοθÝτησε Þταν ο «Κοριολανüς» το 2005. Την τελευταßα δεκαετßα, το μεγαλýτερο μÝρος της ενÝργειÜς του ο ΚακογιÜννης το εßχε αφιερþσει στο ßδρυμα που φÝρει το üνομÜ του. «Δεν εßμαι πλοýσιος διüτι ποτÝ δεν εßχα το χρÞμα σαν κßνητρο», εßχε πει. «Εßχα μαζÝψει üμως ü,τι κÝρδισα με τη δουλειÜ μου αυτÜ τα χρüνια. Τα επÝνδυσα στην Κýπρο αγορÜζοντας Ýνα εξοχικü σε μια υπÝροχη παραλßα. Το ποýλησα και τα χρÞματα αυτÜ αποτÝλεσαν τη βÜση για το Ιδρυμα. Μου στοßχισε, δεν το κρýβω. Νοσταλγþ τα καλοκαßρια που πÞγαινα εκεß».
Η εξüδιος ακολουθßα θα ψαλλεß την ΠÝμπτη (28/7) στις τÝσσερις το απüγευμα απü τον ναü του Αγßου Διονυσßου Αρεοπαγßτου. Η ταφÞ του ΜιχÜλη ΚακογιÜννη θα γßνει σýμφωνα με δικÞ του επιθυμßα στον περßβολο του Ιδρýματος στην οδü Πειραιþς.
|