«Ενώσεις» αντί συνδικάτων

Της Χριστίνας Kοψίνη από την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ της 11/9/2011

«Ενώσεις προσώπων». Σύντομα με διάταξη στο σχέδιο νόμου για την Κοινωνική Οικονομία, θα υποκατασταθεί ο ρόλος που παίζουν οι ομοσπονδίες στην υπογραφή των συλλογικών συμβάσεων εργασίας σε επιχειρήσεις όπου δεν υπάρχουν σωματεία, προκειμένου να διευκολυνθούν οι νόμιμες συμφωνίες εργοδοτών- εργαζομένων για τη μείωση των μισθών μέχρι το κατώφλι της εθνικής γενικής συλλογικής σύμβασης ή και χαμηλότερα. Οι «ενώσεις» δεν αποτελούν μια κλασική μορφή συνδικαλιστικών οργανώσεων, παρότι ο νόμος ήδη από το 1982 τις αναγνωρίζει ως τέτοιες. Τα επίσημα συνδικάτα τις απεύχονται διότι τα υποκαθιστούν και περιορίζουν την επιρροή τους. Αλλά το υπουργείο Εργασίας εκτιμά ότι η επέκταση αυτών των μορφών συλλογικής εκπροσώπησης αποτελεί το μόνο μέσο που θα μπορούσε στην παρούσα φάση να κατευνάσει τη δυσαρέσκεια της τρόικας για τον περιορισμένο αριθμό των ειδικών επιχειρησιακών συμβάσεων εργασίας και να βάλει φρένο στη ραγδαία επέκταση των ατομικών συμφωνιών που ούτε μπορούν να ελεγχθούν ούτε καν να καταγραφούν.

Μια «ένωση προσώπων» μπορεί να συσταθεί ακόμη και από πέντε εργαζόμενους, εάν στην επιχείρηση απασχολούνται έως και 20 εργαζόμενοι. Το υπουργείο θα προωθήσει ρύθμιση με την οποία θα διευκολύνει τη σύστασή τους έτσι ώστε να μπορούν πλέον οι επιχειρήσεις με προσωπικό που δεν υπερβαίνει τους 50 εργαζόμενους να παρακάμπτουν τις κλαδικές οργανώσεις, δηλαδή τις ομοσπονδίες και να καθορίζουν αποκλειστικά σε επιχειρησιακό επίπεδο τις μειώσεις μισθών.

Πάντως, επί του παρόντος, η μεγάλη πλειοψηφία των επιχειρήσεων αδιαφορεί και δεν επιζητεί ούτε τις ειδικές επιχειρησιακές συμβάσεις, ούτε τη σύσταση σωματείων. Ομως για την ηγεσία Κουτρουμάνη η οποία συνεχίζει στη γραμμή διατήρησης της ισχύος των κλαδικών συμβάσεων ακολουθώντας τη γραμμή της προκατόχου του στο υπουργείο, κ. Λ. Κατσέλη, η υποκατάσταση σωματείων και Ομοσπονδιών από ευέλικτα σχήματα ενώσεων, θα επιχειρηματολογηθεί στους κοινωνικούς εταίρους ως το μόνο μέσο για να λύσει τον γόρδιο δεσμό σε μια κατακερματισμένη αγορά εργασίας όπου, οι χιλιάδες μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις, αλλά και πολλές από τις μεγάλου μεγέθους λειτουργούν έξω από το πλαίσιο των συμβατικών ρυθμίσεων που κυριαρχούσαν πριν από την έναρξη της ύφεσης.

Υπογραμμίζεται ότι το νέο σημείο ισορροπίας στις εργασιακές σχέσεις έχει τεθεί πολύ χαμηλά. Αυτό θα επιβεβαιωθεί και με τη δεύτερη νομοθετική παρέμβαση στο σκέλος των βαρέων και ανθυγιεινών. Η ρύθμιση που θα κατατεθεί μέχρι το τέλος του μήνα προβλέπει τη διαγραφή περίπου 230.000 εργαζομένων από τις λίστες των ΒΑΕ, τη μείωση επιδομάτων και συντάξεων και τη διαμόρφωση νέων κανόνων ασφάλισης από την 1.1.2012.

Βέβαια το κρίσιμο μέγεθος είναι το οικονομικό, Κι αυτό θα κριθεί από το ποσοστό μείωσης των επικουρικών συντάξεων. Ηδη έχει συμφωνηθεί η μείωση αυτή να επιφέρει έσοδο τουλάχιστον 235 εκατομμυρίων ευρώ στον προϋπολογισμό του υπουργείου. Εκτός κι αν απαιτηθούν πρόσθετα μέτρα...